Cách chữa thủng màng nhĩ tại nhà an toàn: Chăm sóc đúng và khi nào cần đi khám

Thủng màng nhĩ là gì và có chữa tại nhà được không?

Thủng màng nhĩ ảnh hưởng đến tai như thế nào?

Màng nhĩ là lớp màng mỏng nằm giữa ống tai ngoài và tai giữa. Khi màng nhĩ bị rách hoặc có lỗ thủng, âm thanh truyền vào tai có thể bị ảnh hưởng, đồng thời vi khuẩn, nước bẩn hoặc dịch viêm dễ xâm nhập vào tai giữa hơn, mô tả thủng màng nhĩ là lỗ rách ở mô mỏng ngăn cách ống tai và tai giữa, có thể gây nghe kém và làm tăng nguy cơ nhiễm trùng tai giữa.

Vì vậy, Chăm sóc tại nhà chủ yếu là giữ tai khô, tránh làm tổn thương thêm, theo dõi triệu chứng và đi khám đúng thời điểm.

Hiểu đúng về cách chữa thủng màng nhĩ

Một số trường hợp thủng màng nhĩ nhỏ có thể tự lành trong vài tuần đến vài tháng nếu tai được bảo vệ tốt. Tuy nhiên, có những trường hợp cần thuốc kháng sinh, thủ thuật vá màng nhĩ hoặc phẫu thuật nếu lỗ thủng lớn, nhiễm trùng kéo dài hoặc nghe kém rõ. cho biết thủng màng nhĩ thường có thể cải thiện trong vòng khoảng 2 tháng, nhưng vẫn có thể cần kháng sinh hoặc phẫu thuật nếu không tự lành.

Điểm quan trọng: Bạn có thể chăm sóc tai tại nhà, nhưng không nên tự kết luận tai đã lành nếu chưa được bác sĩ kiểm tra. Nội soi tai giúp xác định có thật sự thủng màng nhĩ hay không, kích thước lỗ thủng, có dịch viêm hay không và thính lực có bị ảnh hưởng không.

Dấu hiệu, nguyên nhân và trường hợp có thể tự lành

Nguyên nhân gây thủng màng nhĩ

Khi nào thủng màng nhĩ có thể tự lành?

Cách chữa thủng màng nhĩ an toàn: 7 việc nên làm

Dưới đây là các việc nên làm tại nhà để bảo vệ tai trong thời gian chờ màng nhĩ hồi phục. Những hướng dẫn này không thay thế chỉ định điều trị, đặc biệt nếu tai đang chảy mủ, đau tăng hoặc nghe kém nhiều.

1. Giữ tai khô tuyệt đối

Đây là nguyên tắc quan trọng nhất. Nước vào tai có thể mang theo vi khuẩn, làm tăng nguy cơ viêm tai giữa và khiến màng nhĩ lâu lành. Khi tắm, nên dùng mũ trùm đầu hoặc che tai bằng bông sạch đặt nhẹ ở cửa tai ngoài, có thể kết hợp lớp bảo vệ chống thấm nếu được bác sĩ hướng dẫn khuyến nghị giữ tai khô, không bơi và dùng nút tai chống nước hoặc bông có phủ petroleum jelly khi tắm cho đến khi bác sĩ xác nhận tai đã lành.

2. Chỉ lau tai ngoài, không đưa vật vào sâu

Nếu có dịch chảy ra ngoài, hãy dùng khăn mềm sạch lau nhẹ vùng vành tai và cửa tai ngoài. Không cố đưa tăm bông, giấy, que ngoáy tai hoặc dụng cụ lấy ráy vào sâu trong ống tai. Việc chọc sâu có thể làm rách rộng hơn hoặc đưa vi khuẩn vào tai giữa.

3. Không tự nhỏ thuốc nếu chưa được bác sĩ chỉ định

Nhiều loại thuốc nhỏ tai không phù hợp khi màng nhĩ bị thủng. Một số thuốc có thể gây kích ứng hoặc không an toàn nếu đi qua lỗ thủng vào tai giữa. Nếu cần thuốc kháng sinh nhỏ tai, thuốc giảm đau hoặc thuốc điều trị viêm tai giữa, bác sĩ sẽ chỉ định loại phù hợp sau khi soi tai.

4. Giảm đau đúng cách nếu đau nhẹ

Nếu đau tai nhẹ, người bệnh có thể nghỉ ngơi, tránh tiếng ồn lớn, tránh nằm đè lên tai đau và dùng thuốc giảm đau thông thường theo đúng hướng dẫn trên nhãn hoặc theo tư vấn của nhân viên y tế. Với trẻ em, người có bệnh gan, bệnh thận, phụ nữ mang thai hoặc người đang dùng nhiều thuốc khác, nên hỏi bác sĩ trước khi dùng thuốc.

5. Tránh xì mũi mạnh và tránh tạo áp lực trong tai

Xì mũi mạnh, hắt hơi bịt kín cả hai mũi, lặn sâu hoặc thay đổi áp suất đột ngột có thể làm tăng áp lực lên màng nhĩ đang lành. Mayo Clinic khuyến cáo không xì mũi mạnh vì áp lực có thể ảnh hưởng đến màng nhĩ đang phục hồi.

6. Theo dõi triệu chứng mỗi ngày

Hãy ghi lại mức độ đau, lượng dịch chảy, mùi dịch, tình trạng nghe kém, ù tai, sốt, chóng mặt và thời điểm triệu chứng xuất hiện. Nếu triệu chứng tăng lên, chảy mủ, đau nhiều, sốt hoặc nghe kém rõ, cần đi khám sớm thay vì tiếp tục tự chăm sóc tại nhà.

7. Tái khám đúng hẹn

Ngay cả khi đau giảm, lỗ thủng vẫn có thể chưa liền hoàn toàn. Tái khám giúp bác sĩ đánh giá màng nhĩ đã đóng kín chưa, có còn dịch viêm không và thính lực phục hồi ra sao. Đây là bước quan trọng để tránh viêm tai giữa tái phát hoặc nghe kém kéo dài.

Khi nào không nên tự thực hiện cách chữa thủng màng nhĩ tại nhà?

Không ngoáy tai sâu hoặc lấy ráy tai tại nhà

Khi tai đau, ngứa hoặc có dịch, nhiều người có thói quen ngoáy tai để dễ chịu hơn. Đây là việc nên tránh, đặc biệt khi nghi thủng màng nhĩ. Dụng cụ ngoáy tai có thể làm rộng lỗ thủng, gây chảy máu, đẩy ráy tai và vi khuẩn vào sâu hơn hoặc làm trầy xước ống tai.

Không rửa tai, xịt nước hoặc nhỏ nước muối vào tai

Nước muối sinh lý thường an toàn cho nhiều mục đích vệ sinh ngoài da, nhưng không có nghĩa là có thể nhỏ hoặc bơm rửa vào tai khi màng nhĩ bị thủng. Chất lỏng có thể đi qua lỗ thủng vào tai giữa, làm tăng nguy cơ kích ứng hoặc nhiễm trùng. Nếu cần làm sạch tai, nên để bác sĩ thực hiện bằng dụng cụ phù hợp.

Không tự dùng mẹo dân gian

Không nhỏ dầu, rượu, oxy già, nước lá, thuốc bột hoặc các dung dịch truyền miệng vào tai. Các chất này có thể gây bỏng rát, dị ứng, nhiễm trùng hoặc làm che lấp triệu chứng khiến việc chẩn đoán khó hơn.

Không bơi lội, lặn hoặc để nước bẩn vào tai

Bơi lội, lặn hoặc tắm ở nguồn nước không sạch làm tăng nguy cơ vi khuẩn xâm nhập vào tai giữa. Chỉ nên bơi trở lại khi bác sĩ xác nhận màng nhĩ đã lành và tai không còn viêm.

Không trì hoãn khám nếu có dấu hiệu bất thường

Nếu đau tai tăng, chảy dịch hôi, sốt, chóng mặt, nghe kém rõ hoặc trẻ nhỏ quấy khóc nhiều, không nên tiếp tục tìm cách xử lý tại nhà.

Khi nào cần khám Tai Mũi Họng và điều trị y tế?

Các dấu hiệu cần đi khám sớm

Bạn nên đi khám Tai Mũi Họng nếu có một trong các dấu hiệu sau: đau tai dữ dội, chảy dịch vàng xanh hoặc có mùi hôi, chảy máu tai, nghe kém đột ngột, ù tai nhiều, chóng mặt, sốt, buồn nôn, đau đầu, từng bị viêm tai giữa tái phát hoặc trẻ nhỏ có biểu hiện quấy khóc, bỏ bú, sốt và đưa tay kéo tai. Trường hợp bị chấn thương tai, tai bị tát mạnh, vật nhọn chọc vào tai hoặc nghe tiếng nổ lớn rồi đau tai, cũng nên khám sớm.

Dùng thuốc khi có chỉ định

Bác sĩ có thể chỉ định thuốc giảm đau, thuốc điều trị viêm mũi xoang đi kèm, thuốc kháng sinh đường uống hoặc thuốc nhỏ tai phù hợp nếu có nhiễm trùng. Không phải ai bị thủng màng nhĩ cũng cần kháng sinh, vì vậy dùng thuốc cần dựa trên nội soi tai, triệu chứng và đánh giá chuyên môn.

Vá màng nhĩ khi lỗ thủng không tự lành

Vá màng nhĩ thường được cân nhắc khi lỗ thủng không tự đóng, gây nghe kém, viêm tai tái phát hoặc ảnh hưởng sinh hoạt. Tùy tình trạng, bác sĩ có thể dùng kỹ thuật vá đơn giản hoặc chỉ định phẫu thuật tạo hình màng nhĩ.

Phẫu thuật màng nhĩ trong trường hợp cần thiết

Phẫu thuật thường được xem xét khi thủng màng nhĩ kéo dài, lỗ thủng lớn, viêm tai giữa mạn tính, nghe kém đáng kể hoặc thất bại với điều trị bảo tồn thủng màng nhĩ nhẹ có thể tự lành, nhưng tùy mức độ và thời gian mắc bệnh, bác sĩ có thể chỉ định điều trị nội khoa hoặc ngoại khoa khi cần.

Vì sao nên nội soi tai và đo thính lực?

Nội soi tai giúp bác sĩ nhìn rõ ống tai, màng nhĩ, dịch viêm và kích thước lỗ thủng. Đo thính lực giúp đánh giá mức độ nghe kém và theo dõi phục hồi. Hai bước này đặc biệt quan trọng với người bị nghe kém, ù tai kéo dài, viêm tai giữa tái phát hoặc trẻ em nghi ngờ ảnh hưởng khả năng nghe và học nói.

Phòng ngừa thủng màng nhĩ tái phát và bảo vệ thính lực

Sau khi màng nhĩ lành, người bệnh vẫn nên bảo vệ tai để tránh tái phát. Điều trị dứt điểm viêm tai giữa, viêm mũi xoang, viêm VA ở trẻ em nếu có. Không dùng tăm bông ngoáy sâu, không tự lấy dị vật trong tai, không nghe âm lượng quá lớn trong thời gian dài và nên dùng nút tai bảo vệ khi làm việc trong môi trường nhiều tiếng ồn.

Khi đi máy bay, nếu đang viêm mũi, nghẹt mũi hoặc mới phẫu thuật tai, nên hỏi bác sĩ trước. Người thường xuyên bơi lội hoặc làm việc trong môi trường nước cần chú ý giữ tai khô và khám sớm nếu có đau tai, ngứa tai hoặc chảy dịch.

• Khám sớm khi viêm tai giữa không cải thiện sau vài ngày.
• Không tự ý ngoáy tai sâu cho trẻ nhỏ.
• Dạy trẻ không nhét đồ chơi, hạt nhỏ hoặc vật lạ vào tai.
• Tránh đứng gần loa công suất lớn, tiếng nổ hoặc môi trường ồn kéo dài.
• Tái khám sau điều trị để chắc chắn màng nhĩ đã liền.

Những điều cần biết khi áp dụng thủng màng nhĩ tại nhà

1. Thủng màng nhĩ có tự lành không?

2. Bị thủng màng nhĩ có được nhỏ nước muối sinh lý không?

3. Cách giữ tai khô khi bị thủng màng nhĩ như thế nào?

4. Thủng màng nhĩ bao lâu thì lành?

5. Khi nào cần vá màng nhĩ?

6. Trẻ em bị thủng màng nhĩ có nguy hiểm không?

7. Có nên đi khám ngay nếu chỉ nghe kém nhẹ?